Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS) tarafından yayımlandığı iddia edilen kapsamlı bir rapor, Avrupa güvenlik mimarisini ilgilendiren çok tartışmalı iddialar gündeme getirdi. Habere göre raporda, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in yaptırımları aşmak için kullandığı petrol tankerleri ağının, aynı zamanda insansız hava aracı (İHA) operasyonları için mobil bir platform gibi kullanılabileceği öne sürülüyor.
Raporda özellikle İngiltere’de ABD’nin kullandığı askerî üslerin hedef alındığı iddiaları dikkat çekiyor. Suffolk bölgesinde yer alan RAF Lakenheath üssünün, nükleer kapasiteyle ilişkilendirilen bir tesis olarak, İHA hava sahası ihlallerinin merkezlerinden biri olduğu belirtiliyor. Aynı dönemlerde RAF Mildenhall, RAF Fairford ve RAF Feltwell üslerinde de benzer uçuş hareketliliği yaşandığına dair değerlendirmelere yer verildi. İddialar, saldırıların gerçekleştiği tarihlerle birlikte İngiltere’nin Hull Limanı açıklarında bir Rus tankerinin demirli bulunması arasında bağlantı kurulabileceğini ifade ediyor. Yetkililerin ise olayların kaynağına ilişkin net bir açıklama yapmadığı belirtiliyor.
Avrupa genelinde yayılan iddia
Metne yansıyan değerlendirmeler, iddiaların yalnızca İngiltere ile sınırlı kalmadığını savunuyor. Raporda Fransa, Belçika, Hollanda, Almanya, İrlanda ve İskandinav ülkeleri dahil olmak üzere 13 ülkede askerî üsler, havaalanları ve kritik altyapı noktalarında İHA hareketliliği tespit edildiği ileri sürülüyor.
Fransa’nın Bretanya bölgesindeki Île Longue’nun da hedef alınan yerler arasında sayıldığı belirtilirken, Belçika ve Hollanda’daki NATO üslerinin benzer faaliyetlere maruz kalmış olabileceği ifade ediliyor. Analistler, bu dönemlerde yaptırım kapsamındaki Rus tankerlerinin bölgede bulunmasına ilişkin ‘dikkat çekici bir eşleşme’ bulunduğu yorumunu aktarıyor.
Hav Dolphin tankerinin adı geçiyor
İddiaların en tartışmalı kısmında, Rusya’nın ‘gizli filo’ olarak anılan tanker ağının İHA operasyonlarıyla ilişkilendirildiği vurgulanıyor. Özellikle ‘Hav Dolphin’ adlı tanker gemisinin çeşitli olaylarla bağlantılı olabileceği ileri sürülüyor. 2024 ile 2025 yıllarında Almanya ve Hollanda’daki askerî tesislere yönelik İHA hareketleriyle ilişkilendirilen gemi için, bazı uçuşların gece saatlerinde gerçekleşmiş olabileceği iddia ediliyor. Ayrıca Aralık 2025’te Fransa’daki bir denizaltı üssü yakınında yaşandığı öne sürülen bir İHA olayında da geminin bölgede bulunduğu kaydediliyor.
NATO’nun hava savunması üzerindeki etki
Uzman yorumlarında, bu tür operasyonların NATO açısından sadece bir tehdit unsuru değil, aynı zamanda hava savunma sistemlerinin zafiyetlerinin test edilmesi anlamına gelebileceği ifade ediliyor. İddialara göre İHA’lar, düşük irtifada hareket edebildiği için mevcut savunma mimarisinde yeni risk alanları oluşturabilir.
Raporun IISS değerlendirmelerine dayandırılan kısmında, 15 ay boyunca 13 ülkeye yayılan örüntünün rastlantısal bir seri olarak açıklanamayacağı savunuluyor. NATO zirvesi öncesinde ise bu tartışmaların, ittifakın caydırıcılık ve erken uyarı yaklaşımlarını güncelleme ihtiyacını yeniden öne çıkarabileceği yorumu yapılıyor.
Bu içerik, İnternet üzerinden toplanan bilgilerden yola çıkılarak yeniden yorumlanmıştır. İçeriğin ve görsellerin üretiminde Yapay Zeka sistemleri kullanıldığından dolayı doğruluğunu teyit için mutlaka kendi araştırmanızı yapınız.
Anahtar Kelimeler: IISS raporu İHA NATO üsleri
